Girlanda solarna to łańcuch lampek LED, który za dnia ładuje akumulator z małego panelu słonecznego, a po zmroku sam się zapala – bez gniazdka, przedłużacza i kucia ściany. Zasilanie słoneczne zmienia przede wszystkim to, gdzie da się girlandę powiesić: na pergoli na końcu działki, na balustradzie balkonu, na płocie czy nad stołem w altanie, czyli wszędzie tam, gdzie kabel do kontaktu byłby kłopotem.
Ceną za tę swobodę jest zależność od pogody. Girlanda świeci tyle, ile energii zbierze panel, więc o tym, czy wieczór będzie jasny, decyduje miejsce montażu panelu bardziej niż liczba diod.
Zestaw składa się z trzech części: panelu fotowoltaicznego (zwykle monokrystalicznego), akumulatora schowanego w obudowie panelu i samego łańcucha z diodami. W panelu siedzi też czujnik zmierzchu. Gdy robi się ciemno, czujnik włącza lampki, a o świcie je gasi i akumulator znów zaczyna się ładować.
Panel łączy się z girlandą przewodem, który ma zwykle 1,5–3 m. To ważny szczegół: panel może stać na słońcu, wbity szpikulcem w trawnik albo przykręcony do balustrady, a lampki mogą wisieć w cieniu pod daszkiem tarasu. W wielu zestawach kąt panelu da się regulować.
W środku pracują najczęściej ogniwa Ni-MH (1,2 V, zwykle 600–2000 mAh) albo akumulatory litowe 3,7 V. Większe girlandy z żarówkami mają panele o mocy kilku, a nawet około 10 W, małe łańcuszki z mikrodiodami – ułamek wata. Niektóre zestawy mają dodatkowo gniazdo USB, przez które można doładować akumulator w pochmurny tydzień.
Przy girlandzie zasilanej słońcem liczy się nie tylko wygląd lampek. Zanim wybierzesz model, sprawdź kilka wartości z karty produktu:
| Parametr | Typowe wartości | Na co zwrócić uwagę |
|---|---|---|
| Długość świecąca | 2–20 m | Do tego dolicz przewód do panelu, zwykle 1,5–3 m |
| Liczba punktów świetlnych | 10–200 diod lub 10–20 żarówek | Żarówki co 0,5–1 m dają efekt kawiarnianego ogródka |
| Barwa światła | 1800–2200 K, 2700–3000 K, 4000 K, kolorowe | Ciepła biel najlepiej pasuje do drewna i zieleni |
| Stopień ochrony | IP44, IP65 | IP44 wystarczy pod deszcz, IP65 na odsłonięte miejsca |
| Akumulator | Ni-MH 600–2000 mAh lub litowy 3,7 V | Wymienne ogniwo przedłuża życie girlandy |
| Czas świecenia latem | 6–10 h, w dużych zestawach do ok. 15 h | Jesienią i zimą zwykle 2–4 h |
Do tego dochodzą wygody: włącznik (przydaje się na urlop i na zimę), pilot z timerem, tryb przyciemnienia, który wydłuża świecenie, oraz kolor przewodu. Czarny kabel będzie widoczny na jasnej elewacji, przezroczysty lub zielony łatwiej schować w zieleni.
Łańcuch z drobnymi diodami na cienkim drucie owija się wokół krzewów, gałęzi i balustrady. Daje rozproszony, delikatny blask. Girlanda z żarówkami (najczęściej w kształcie kulek G50 lub klasycznych gruszek) wisi luźnym łukiem nad stołem lub między słupkami pergoli i daje więcej światła w jednym punkcie, ale potrzebuje większego panelu.
Panel powinien mieć co najmniej 6–8 godzin bezpośredniego słońca. Najlepiej ustawić go na południe, pochylony pod kątem około 30–45°; zimą bardziej stromo, bo słońce jest nisko. Sama girlanda może wisieć gdzie chcesz – na pergoli, wzdłuż płotu, w koronie drzewa albo pod okapem altany.
Na balkonie od strony północnej lub w głębokiej loggii panel ma ciężko, dlatego tam lepiej sprawdzi się girlanda z ładowaniem USB albo zasilana inaczej. Więcej o oświetleniu balustrad i małych przestrzeni: girlandy świetlne na balkon.
Uważaj na sąsiedztwo innych lamp. Czujnik zmierzchu w panelu, oświetlony przez latarnię uliczną albo lampę nad wejściem, uzna, że wciąż jest dzień, i girlanda się nie zapali.
Panel zamienia światło dzienne na prąd i ładuje akumulator. Po zmroku czujnik w panelu włącza diody, które pracują na zgromadzonej energii, aż akumulator się wyczerpie albo nastanie świt.
Najczęściej winny jest włącznik w pozycji OFF, nieściągnięta folia, zacieniony lub brudny panel albo inna lampa świecąca na czujnik zmierzchu. Jeśli girlanda ma kilka sezonów, a mimo słońca gaśnie po godzinie, prawdopodobnie zużył się akumulator.
Na jednym ładowaniu latem zwykle 6–10 godzin. Same diody LED mają żywotność rzędu 20 000–25 000 godzin, akumulator traci pojemność szybciej – zwykle po 2–3 sezonach warto go wymienić.
Jako światło dekoracyjne – tak, szczególnie tam, gdzie nie ma gniazdka. Girlanda solarna buduje nastrój na tarasie czy w ogrodzie, ale nie zastąpi oświetlenia ścieżki ani lampy przy wejściu. Od listopada do lutego jej czas świecenia mocno się skraca.
Świeci, ale krótko – w grudniu często 2–4 godziny. Panel trzeba odśnieżać, a jeśli zależy Ci na świątecznym oświetleniu przez cały wieczór, rozważ zestaw z zasilaniem sieciowym.
IP44 chroni przed deszczem i bryzgami z każdej strony i wystarcza na balkon czy pod pergolę. Na odsłonięte miejsca, gdzie leje i wieje, lepiej wybrać IP65. Żadna girlanda nie nadaje się do zanurzenia w oczku wodnym.
Jeśli masz pod ręką gniazdko albo potrzebujesz dłuższego łańcucha, który świeci niezależnie od pogody, zajrzyj do ogólnego działu girlandy świetlne – o rodzajach, długościach i sposobach zasilania.
