Lampa solarna na stół to lampka bez kabla, która w dzień ładuje się od słońca, a wieczorem świeci z wbudowanego akumulatora. Od zwykłej lampy stołowej różni ją jedno: nie potrzebuje gniazdka, więc stanie tam, dokąd przedłużacz nie sięga – na stole ogrodowym, balustradzie balkonu czy w altanie na działce.
Ta swoboda ma jednak granicę. Lampka solarna świeci tyle, ile zdążyła zebrać światła za dnia, dlatego przy wyborze liczy się coś innego niż przy lampie z wtyczką: wielkość panelu, pojemność ogniwa i to, czy da się ją doładować inaczej niż od słońca.
Panel fotowoltaiczny zwykle siedzi na górze klosza albo na pokrywie latarenki. W ciągu dnia zamienia światło na prąd i ładuje akumulator – w prostszych modelach są to paluszki NiMH 1,2 V, w lepszych ogniwo litowo-jonowe 3,7 V. Źródłem światła jest zintegrowany LED – w lampkach nastrojowych o mocy ułamka wata, w najjaśniejszych modelach ok. 2–4 W, które na pełnej mocy świecą krócej niż przyciemnione. Wiele lampek ma czujnik zmierzchu i zapala się sama, inne włącza się przyciskiem lub dotykiem na kloszu.
Całość działa na bezpiecznym, niskim napięciu. Nie ma czego podłączać ani montować, nie trzeba też wzywać elektryka – lampę po prostu stawia się na stole.
| Parametr | Typowe wartości | Co to daje przy stole |
|---|---|---|
| Jasność | 10–50 lm | Światło nastrojowe, jak świeca w lampionie |
| Jasność | 100–300 lm | Widać talerz, karty do gry i książkę |
| Barwa światła | 2700–3000 K | Ciepłe, przytulne światło do kolacji; 4000 K jest chłodniejsze |
| Czas świecenia | 6–10 h | Po słonecznym dniu; po pochmurnym wyraźnie krócej |
| Ładowanie | 6–8 h słońca | Panel bez cienia, najlepiej od strony południowej |
| Stopień ochrony | IP44 / IP54 | IP44 przetrwa deszcz pod daszkiem, IP54 lepiej znosi pełną ekspozycję |
| Wysokość | 15–50 cm | Niższa nie oślepia przy rozmowie, wyższa oświetla większy stół |
Do tego dochodzą wygody, które w praktyce robią dużą różnicę: regulacja jasności (często trzystopniowa), gniazdo USB lub USB-C do awaryjnego doładowania i wymienny akumulator. Na niższym poziomie jasności ta sama bateria wystarcza na znacznie dłużej, więc lampka ze ściemnianiem świeci do późna nawet po słabszym dniu.
Solarne lampy stołowe mają najczęściej obudowę z malowanego proszkowo metalu, aluminium lub tworzywa, a klosz ze szkła mlecznego, akrylu albo plecionki w stylu rattanu. Metal i szkło dobrze znoszą słońce, tworzywo bywa lżejsze i nie zbije się przy upadku. Klasyczne formy to mała lampka z grzybkowym kloszem, latarenka z uchwytem i szklany słoik ze światełkami. Niektóre modele mają tryb migoczącego płomienia, który udaje świecę, albo zmianę kolorów – to raczej dekoracja niż światło do jedzenia.
Najważniejsze jest miejsce, w którym lampa spędza dzień. Stół pod parasolem, markizą albo pod koroną drzewa to dobre miejsce na wieczór, ale kiepskie do ładowania. Wygodnie jest postawić lampę rano na słońcu, a o zmierzchu przenieść ją tam, gdzie się siedzi – waży zwykle niewiele i ma uchwyt.
Lampa „słabnie” najczęściej z prozaicznych powodów. Brudny panel – kurz, pyłki, ptasie odchody – potrafi wyraźnie obniżyć ładowanie, więc raz na kilka tygodni warto przetrzeć go miękką, wilgotną ściereczką. Drugi błąd to zostawienie lampy na zimę na zewnątrz. Mróz szkodzi akumulatorom, a ogniw litowo-jonowych nie powinno się ładować poniżej 0 °C. Jesienią naładuj lampkę do pełna, wyłącz ją i schowaj w suchym miejscu. Wiosną zostaw ją na dzień lub dwa na słońcu, zanim zacznie świecić co wieczór.
Akumulator jest częścią, która zużywa się najszybciej – LED wytrzyma znacznie dłużej. Jeśli lampka po kilku sezonach świeci coraz krócej, w modelach z wymiennym ogniwem wystarczy kupić nowe tego samego typu i napięcia. Nigdy nie wkładaj zwykłych baterii alkalicznych.
Po słonecznym dniu solarna lampka stołowa świeci zwykle 6–10 godzin, na niższej jasności dłużej. Sam akumulator wytrzymuje kilka sezonów – NiMH zwykle krócej niż ogniwa litowo-jonowe.
Do nastrojowego światła przy stole – tak, i to bez żadnej instalacji. Nie zastąpią mocnej lampy do pracy ani czytania przez cały wieczór, zwłaszcza w pochmurne tygodnie.
Takie, które mają ciepłą barwę 2700–3000 K, regulację jasności, co najmniej IP44 i możliwość doładowania z USB. Wymienny akumulator wydłuża życie lampy o kolejne sezony.
Tak, ale wolniej, więc wieczorem świeci krócej. Po kilku szarych dniach z rzędu warto doładować ją przez USB.
Tak, jeśli w dzień postoi na słonecznym parapecie lub dostanie prąd z USB. Za szybą ładuje się wolniej niż na zewnątrz.
Model z IP44 zniesie przelotny deszcz na stole ogrodowym. Przy długich ulewach lub w odsłoniętym miejscu lepiej wybrać IP54 lub wyżej.
Jeśli bardziej zależy Ci na pewnym ładowaniu z gniazdka, zajrzyj do bezprzewodowych lamp stołowych na baterie. Więcej o lampkach do salonu, sypialni i na biurko: lampy stołowe.
