Lampa tarasowa stojąca to oprawa, która stoi na deskach lub płytach tarasu albo tuż przy jego krawędzi i daje światło tam, gdzie się siedzi, je i rozmawia. W odróżnieniu od lampy ogrodowej przy ścieżce stoi tuż obok ludzi, więc liczy się nie zasięg, tylko to, czy nie razi przy stole i czy zniesie deszcz, wiatr i przestawianie mebli.
Na tarasie spotykają się dwa światy: wnętrzarska lampa podłogowa z abażurem i techniczna oprawa zewnętrzna ze szczelną obudową. Dobra lampa tarasowa bierze od pierwszej wygląd i miękkie światło, od drugiej odporność na wilgoć i mróz.
Sposób zasilania decyduje, gdzie lampa w ogóle może stanąć. Lampa z przewodem i wtyczką potrzebuje gniazda zewnętrznego z klapką (IP44) w zasięgu kabla – i trasy, na której nikt się o ten kabel nie potknie. Oprawy na stałe, na 230 V, podłącza się kablem ziemnym, a tę pracę wykonuje elektryk z uprawnieniami; obwód zewnętrzny powinien mieć wyłącznik różnicowoprądowy 30 mA. Lampy akumulatorowe ładowane przez USB można przenosić z tarasu na balkon czy do altany i zwykle mają ściemniacz dotykowy. Lampy solarne nie wymagają żadnej instalacji, ale potrzebują słońca w ciągu dnia, a jesienią i zimą świecą krócej – więcej o nich na stronie lamp solarnych stojących.
| Zadanie na tarasie | Typ i wysokość | Strumień światła | Szczelność |
|---|---|---|---|
| Kącik wypoczynkowy przy sofie | lampa podłogowa z kloszem, 140–200 cm | ok. 150–400 lm, najlepiej ściemniana | IP44 pod zadaszeniem, IP54 na otwartym tarasie |
| Stół jadalniany | wysoka lampa z ramieniem lub kloszem kierującym światło w dół | ok. 300–800 lm | IP44–IP54 |
| Krawędź tarasu i schody | słupek 30–90 cm | ok. 100–400 lm, światło skierowane w dół | IP54–IP65 |
| Akcent między donicami | kula lub lampion 30–60 cm | ok. 100–300 lm | IP44–IP65 |
Barwa światła: na taras wybiera się zwykle 2700–3000 K. Ciepłe światło wydobywa kolor drewna i roślin, nie spłaszcza twarzy i przyciąga mniej owadów niż chłodne, bogate w niebieską składową. Barwa 4000 K sprawdza się raczej przy schodach i ścieżkach niż przy stole.
Oprawy pod tarasem – wpuszczane w deski, schody czy cokół – dają światło orientacyjne. Lampa stojąca robi coś innego: tworzy strefę, w której da się poczytać, nalać wino i zobaczyć twarz rozmówcy. Najlepiej działa połączenie trzech poziomów: nisko słupki lub oprawy w podłodze, wyżej lampa przy siedzisku, a nad stołem źródło, które nie świeci w oczy. Jeśli taras ma ścianę domu, jej oświetlenie zapewnią kinkiety zewnętrzne – lampa stojąca uzupełnia je tam, gdzie do ściany jest daleko.
Najczęstszy błąd to lampa „do domu i ogrodu” o niskiej szczelności postawiona na stałe na otwartym tarasie. IP44 chroni przed bryzgami. Na odkrytym tarasie IP54 dokłada ochronę przed pyłem, a przed silnym, zacinającym deszczem lepiej chroni dopiero IP65. Druga pułapka to zbyt jasne źródło: 1000 lm przy stole daje efekt stacji benzynowej. Trzecia – kable rozciągnięte przez cały taras.
Obudowy z malowanego proszkowo aluminium i stali nierdzewnej wystarczy przetrzeć wilgotną ściereczką z łagodnym płynem. Myjką ciśnieniową nie czyści się opraw – strumień wciska wodę przez uszczelki. Abażury z tkaniny i rattanu oraz lampy akumulatorowe najlepiej przechowywać zimą w suchym miejscu, bo mróz skraca życie akumulatora, a wilgoć niszczy plecionkę. Raz w sezonie sprawdź uszczelki i dławik kabla.
Takie, które mają szczelność dobraną do miejsca (IP44 pod dachem, IP54–IP65 na otwartej przestrzeni), ciepłą barwę 2700–3000 K i klosz zasłaniający diody. Zintegrowany LED jest odporny na mróz i nie wymaga wymiany żarówek, a oprawa z gwintem E27 pozwala później zmienić źródło światła.
Przy sofie zwykle 140–200 cm, tak by klosz był nad głowami siedzących. Przy krawędzi i schodach wystarczą słupki 30–90 cm. Lampy wyższe niż 2 m to zwykle latarnie do podjazdu i ogrodu. Przy wypoczynku sprawdzają się głównie duże lampy łukowe, które świecą znad sofy.
Do nastroju i oznaczenia krawędzi – tak, jeśli panel ma kilka godzin słońca dziennie. Do czytania czy kolacji ich światło bywa za słabe, a zimą świecą krócej. Tam lepiej sprawdzi się lampa sieciowa lub akumulatorowa.
Oprawy na stałe o szczelności IP54–IP65 z metalu tak. Modele z abażurem z tkaniny, rattanu lub bambusa oraz lampy z akumulatorem lepiej schować do suchego pomieszczenia.
Słupek prowadzi wzrok i wyznacza granice, lampa podłogowa tworzy miejsce do siedzenia. Na większym tarasie zwykle przydają się oba: dwa–trzy słupki przy schodach i jedna lub dwie lampy przy wypoczynku.
Instalację 230 V z kablem ziemnym wykonuje elektryk z uprawnieniami. Samodzielnie można jedynie włożyć wtyczkę lampy do istniejącego gniazda zewnętrznego.
Planujesz światło także przy ścieżce, podjeździe i rabatach? Więcej o doborze opraw do reszty ogrodu: lampy zewnętrzne stojące.
