Abażury lniane

Abażury lniane to klosze z tkaniny lnianej, które zamieniają zwykłą żarówkę w miękkie, ciepłe światło z widoczną fakturą włókna. Len rozprasza blask miękko, a jego nieregularny splot sprawia, że zapalona lampa wygląda jak kawałek tkaniny podświetlony od środka, a nie jak świecąca plastikowa tuba.

Dobrze pasują do wnętrz skandynawskich, rustykalnych i boho, do drewnianych, ceramicznych i mosiężnych podstaw. Len ma jednak swój charakter: gniecie się, różni się odcieniem między partiami i reaguje na słońce. Warto wiedzieć to przed zakupem.

Co len zmienia w abażurze

Lniana tkanina ma zgrubienia i drobne nierówności nitek. W dzień wyglądają jak naturalny melanż, po zapaleniu żarówki rysują się jak włókna w papierze czerpanym. To dlatego abażur lniany rzadko wygląda „sklepowo” i tak łatwo łączy się z zasłonami czy poduszkami z tego samego materiału.

Lniane klosze powstają zwykle na dwa sposoby:

• Abażur sztywny – len naklejony na białą folię abażurową, rozpięty między dwoma metalowymi pierścieniami. Trzyma kształt, a biała warstwa od środka odbija światło i kieruje je w dół i w górę.
• Abażur miękki – tkanina naciągnięta, marszczona lub plisowana na drucianym stelażu, czasem z podszewką. Daje cieplejszą, bardziej „domową” poświatę i wygląda swobodniej.

Kolor robi tu ogromną różnicę. Biały, ecru i naturalny len świecą całą powierzchnią i lekko ocieplają barwę światła. Grafit, czerń, butelkowa zieleń czy granat prawie nie przepuszczają światła bokiem, więc lampa świeci głównie w dół na blat i w górę na sufit, a w pokoju robi się kameralnie.

Jak dobrać abażur lniany – rozmiar, mocowanie, żarówka

Najczęstszy błąd to za mały klosz na wysokiej podstawie. Wysokość abażuru powinna wynosić mniej więcej 2/3 wysokości podstawy, a dolna średnica – przynajmniej tyle, ile najszersze miejsce podstawy. Siedząc na kanapie albo leżąc w łóżku, nie powinieneś widzieć oprawki ani żarówki.

Mocowanie sprawdź, zanim zamówisz. Abażury z pierścieniem pod gwint E27 mają otwór około 40 mm, pod E14 – około 29 mm. Często w komplecie jest redukcja, która pozwala założyć ten sam klosz na mniejszą oprawkę. Wysokie abażury do lamp podłogowych bywają montowane na pająku i lirze (stelażu nad żarówką), a małe kloszyki do żyrandoli zakłada się bezpośrednio na żarówkę.

Żarówka: najlepiej LED w barwie ciepłej, 2700–3000 K. Prawie się nie grzeje, więc len nie żółknie od ciepła. Przy klasycznej żarówce trzymaj się mocy podanej przez producenta lampy, zwykle 40–60 W, i pilnuj, żeby szkło nigdzie nie dotykało tkaniny. Do lampy stojącej używanej do czytania przyda się 800–1000 lm.

Gdzie lniany klosz sprawdza się najlepiej

W salonie i sypialni – tam, gdzie liczy się nastrój, a nie światło robocze. Para lamp stołowych z lnianymi abażurami po obu stronach sofy lub łóżka uspokaja wnętrze lepiej niż jedna mocna lampa sufitowa. Duży lniany klosz nad stołem w jadalni złagodzi światło i trochę wytłumi pogłos w pustym pomieszczeniu. Do łazienki i nad kuchenkę lnu raczej nie polecamy: wilgoć osłabia klej, a tłuszcz wnika w splot.

Pielęgnacja i najczęstsze kłopoty

• Kurz zbieraj co tydzień miękką szczotką, ściereczką z mikrofibry, wałkiem do ubrań albo odkurzaczem z końcówką do tapicerki.
• Plamę delikatnie przetamponuj letnią wodą z odrobiną łagodnego płynu, a potem osusz, przykładając suchy ręcznik. Nie trzyj.
• Sztywnego abażuru nigdy nie pierz ani nie mocz – folia się odkształci, a len odejdzie od pierścieni.
• Postaw lampę z dala od ostrego słońca na parapecie: naturalny len blaknie i z czasem żółknie.
• Zagniecenia na miękkim abażurze są normalne. Możesz je delikatnie potraktować parą z odległości, nigdy na sztywnym kloszu.

Najczęściej zadawane pytania

Co to są abażury i czym różnią się od kloszy?

Abażur to osłona żarówki z tkaniny, papieru lub podobnego materiału, rozpięta na stelażu. Klosz to szersze pojęcie – może być też szklany, metalowy czy plastikowy. Lniany abażur jest więc jednym z rodzajów klosza.

Jaki abażur lniany do lampy stojącej?

Raczej duży: 40–50 cm średnicy, w kształcie walca lub ściętego stożka, sztywny, żeby nie przekrzywiał się na wysokiej podstawie. Jasny len, jeśli lampa ma też służyć do czytania.

Czy abażur lniany nadaje się do lampy wiszącej?

Tak, jeśli ma mocowanie sufitowe albo pierścień, który da się założyć na oprawkę „do góry nogami”. Przy dużych średnicach przyda się dyfuzor na spodzie, który ukryje żarówkę patrzącym od dołu.

Abażur E14 czy E27 – jak sprawdzić?

Zmierz gwint oprawki w lampie: E27 to standardowy „duży” gwint, E14 – mały, często w lampkach nocnych i kinkietach. Abażur z pierścieniem 40 mm pasuje do E27, a z redukcją lub pierścieniem 29 mm – do E14.

Jak zrobić nowy abażur do lampy?

Stary klosz można obić lnem: zdejmujesz zniszczoną tkaninę, przyklejasz len do samoprzylepnej folii abażurowej, owijasz nią pierścienie i podwijasz brzegi. Klosz będzie wisiał tuż nad żarówką, więc folię i klej wybierz z tych przeznaczonych do lamp.

Czy len jest bezpieczny przy żarówce?

Przy LED tak. Ryzyko pojawia się przy gorącej żarówce zbyt mocnej dla małego klosza albo stykającej się z tkaniną – wtedy len brązowieje.

O innych materiałach i kształtach przeczytasz w kategorii klosze do lamp. Więcej o dobieraniu wysokich kloszy: abażury do lamp stojących.